Η περαιτέρω άσκηση των μαθητών στην πράξη της αφαίρεσης
Η άσκηση των μαθητών στη δεξιότητα να διαφοροποιούν τη γραφή της αφαίρεσης και της πρόσθεσης με τη χρήση συμβόλων. Με βάση δηλαδή τη γραφή του “+” και του “-” οι μαθητές πρέπει να αντιλαμβάνονται αμέσως πότε έχουμε πρόσθεση και πότε αφαίρεση. Όταν μέχρι τώρα είχαμε δύο αριθμούς , οι αριθμοί αυτοί συνδέονταν με το σύμβολο “+” , διότι η πρόσθεση ήταν η μόνη πράξη που γνώριζαν οι μαθητές. Στο εξής επισημαίνουμε στους μαθητές ότι πρέπει να διαβάζουν προσεχτικά το σύμβολο που συνδέει τους δύο αριθμούς και να κατανοούν τη σύνδεση την οποία προδιαγράφει το εκάστοτε σύμβολο.
Βασικός στόχος του μαθήματος αυτού είναι η εισαγωγή της έννοιας και της πράξης της αφαίρεσης και του συμβόλου της. Στο επίπεδο των μαθητών της Α τάξης Δημοτικού οι συνήθεις φυσικές καταστάσεις της αφαίρεσης οι οποίες είναι δυνατό να δοθούν με μορφή προβλήματος είναι οι εξής:
α. Υπόλοιπο: Έχουμε μία αρχική ποσότητα από την οποία αφαιρούμε ένα μέρος και ζητείται να βρεθεί αυτό που έμεινε, δηλαδή το υπόλοιπο.
β. Διαφορά: Έχουμε δύο ποσότητες τις οποίες τις συγκρίνουμε μεταξύ τους και ζητείται να βρεθεί η διαφορά.
γ. Συμπλήρωμα: Έχουμε μία αρχική ποσότητα, μας δίνεται ένα μικρότερο μέρος από αυτή και ζητείται να βρεθεί το συμπλήρωμα, ώστε η μικρή ποσότητα να γίνει όση και η μεγάλη.
Ο Αφαιρετώλ είναι ένας σοφός μάγος! Γιατί είναι σοφός; Διαβάστε την ιστορία του και θα μάθετε…
Όταν έδινε μερικά υλικά στη φίλη του την Προσθετώλ για να φτιάξει μαγικά ξόρκια δυσκολευόταν να υπολογίσει πόσα υλικά του έμεναν και πολλές φορές δεν είχε όσα χρειαζόταν για να κάνει τα δικά του ξόρκια. Επίσης, κουραζόταν πολύ όταν έπρεπε να μετράει ξανά από την αρχή ένα-ένα τα υλικά για να δει πόσα του έχουν μείνει. Έτσι μια μέρα σκέφτηκε κάτι «μαγικό» για να λύσει αυτό το πρόβλημα! Ανακάλυψε ένα τρόπο που τον βοηθούσε πολύ να κάνει αυτούς τους υπολογισμούς… ανακάλυψε την «αφαίρεση«! Με τηναφαίρεση δε χρειάζεται πλέον να μετράει ένα-ένα πόσα υλικά του έμειναν γιατί μπορεί και το υπολογίζει με το μυαλό. Σκέφτεται πόσα υλικά είχε αρχικά, μετά σκέφτεται πόσα έδωσε στη φίλη του και τα αφαιρεί. Έτσι υπολογίζει πόσα του έχουν μείνει. Έδωσε μάλιστα στην αφαίρεση και ένα μαγικό σύμβολο, το μείον «–«! Τώρα λοιπόν λέει:
«Είχα 7 βαζάκια φεγγαρόσκονη και έδωσα τα 2 βαζάκια στην Προσθετώλ άρα υπολογίζω 7-2=5 (7 μείον 2 ίσον 5) οπότε μου έμειναν 5 βάζάκια φεγγαρόσκονη».
Τόσο απλό! Δεν είναι μαγικό;
Η αφαίρεση όμως τον βοήθησε σε κάτι ακόμα…. όταν η Προσθετώλ του λέει ότι έχει περισσότερα υλικά από αυτόν ο Αφαιρετώλ μπορεί με την αφαίρεση να υπολογίσει πόσα περισσότερα έχει εκείνη και να βρει κι εκείνος για να έχουν τα ίδια! Στην αρχή σκέφτεται πόσα έχει η Αφαιρετώλ, μετά σκέφτεται πόσα έχει αυτός και τα αφαιρεί από αυτά της Προσθετώλ και λέει:
«Η Προσθετώλ έχει 6 βαζάκια αστερόσκονη και εγώ έχω μόνο 5 βαζάκια άρα 6-5=1 (6 μείον 5 ίσον 1) οπότε η Προσθετώλ έχει 1 βαζάκι αστερόσκονη περισσότερη από εμένα.»
Η άσκηση των μαθητών στους διψήφιους αριθμούς μέχρι το 50. Συγκεκριμένα στόχος μας είναι οι μαθητές να αριθμούν ανά 1,5 και 10 μέχρι το 50. Επιδιώκουμε εξάλλου την άσκησή τους στη γραφή και τη διάταξη των αριθμών αυτών, ενώ εξίσου σημαντική θεωρούμε την άσκησή τους στην καταμέτρηση συλλογών αποτελούμενων από ποσότητες των οποίων το πλήθος φθάνει μέχρι το 50. Τέλος, στόχος μας είναι να μάθουν να γράφουν με λέξεις τους αριθμούς από το 10 μέχρι το 20.
Η άσκηση των μαθητών στην μέτρηση και τον υπολογισμών ποσοτήτων ανά 10. Μέσω τον προτεινόμενων δραστηριοτήτων σκοπεύουμε να ασκήσουμε τους μαθητές στη μέτρηση διάφορων ποσοτήτων, παίρνοντας ως μέτρο την ολότητα της δεκάδας. Μέχρι τώρα τα παιδιά μετρούσαν συνήθως ένα προς ένα τα διάφορα αντικείμενα, λαμβάνοντας δηλαδή ως μέτρο τη μονάδα. Μέσα από προτεινόμενες δραστηριότητες στο πλαίσιο του μαθήματος αυτού επιδιώκουμε να καταστούν ικανοί οι μαθητές να υπολογίζουν τις ποσότητες μετρώντας ανά 10 και στη συνέχεια να γράφουν με αριθμούς τα αντίστοιχα αθροίσματα (π.χ. 10+10+10+4=34) Στο μάθημα αυτό δε θα προχωρήσουμε ακόμη στην ανάλυση του αριθμού σε μονάδες και δεκάδες.
Πατήστε τον παρακάτω σύνδεσμο για να εκτυπώσετε ένα χρήσιμο εγχειρίδιο των κλασμάτων. Περιέχει όλη τη θεωρία με απλά λόγια και κατανοητά σχήματα για τους μικρούς μαθητές.
ΔΙΑΔΡΑΣΤΙΚΟ ΒΙΒΛΙΟ ΜΑΘΗΤΗ Πατήστε τον παρακάτω σύνδεσμο για να κατεβάσετε και να εκτυπώσετε ένα επαναληπτικό φυλλάδιο της 3ης ενότητας των μαθηματικών.